Η Αριστερά πρέπει να παραμείνει αριστερά - Φαιακία

΄πολιτική

Η Αριστερά πρέπει να παραμείνει αριστερά

Τρίτη 11 Αυγούστου 2015
Μίλτος Βασιλείου
Αντι­γρά­φου­με από τον “Δρό­μο της Αρι­στε­ράς” την συνέ­ντευ­ξη της Helena Sheehan στον Σταύ­ρο Ελλη­νιά­δη…Εχει -κατά τη γνώ­μη μας-εξαι­ρε­τι­κά ενδια­φέ­ρο­ντα σημεία…

Συνέ­ντευ­ξη – Helena Sheehan: Η Αρι­στε­ρά πρέ­πει να παρα­μεί­νει αριστερά 

Η Helena Sheehan είναι φιλό­σο­φος, καθη­γή­τρια στο Πανε­πι­στή­μιο της Πόλης του Δου­βλί­νου. Με διε­θνή πολι­τι­κή εμπει­ρία, πρω­τα­γω­νί­στη­σε στις κινη­το­ποι­ή­σεις για την ευαι­σθη­το­ποί­η­ση του λαού της Ιρλαν­δί­ας και τη συμπα­ρά­στα­σή του στο λαό της Ελλά­δας. Γνω­ρι­στή­κα­με στο τετρα­ή­με­ρο συνέ­δριο Democracy Rising που πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­κε στη Νομι­κή του Σχο­λή του Πανε­πι­στη­μί­ου Αθη­νών, από 16 μέχρι 19 Ιου­λί­ου, με τη συμ­με­το­χή 250 δια­νοη­τών και ακτι­βι­στών απ’ όλο τον κόσμο.
Ελέ­να, είσαι πολί­της του κόσμου, αλλά η περί­πτω­ση της ελλη­νι­κής Αρι­στε­ράς φαί­νε­ται ότι άσκη­σε ιδιαί­τε­ρη επιρ­ροή πάνω σου.
Είμαι πολι­τι­κή ακτι­βί­στρια από τη δεκα­ε­τία του 1960. Γεν­νή­θη­κα στην Αμε­ρι­κή και στη δεκα­ε­τία του 1950 ήμουν μια μικρή καθο­λι­κή μαχή­τρια και στρά­φη­κα στην Αρι­στε­ρά στη δεκα­ε­τία του 1960, για­τί έψα­χνα απα­ντή­σεις για τα πάντα και ανή­κα στη Νέα Αρι­στε­ρά της επο­χής. Ήρθα στην Ευρώ­πη το 1972, εντά­χθη­κα στο ιρλαν­δι­κό δημο­κρα­τι­κό κίνη­μα, έγι­να μέλος του Κομ­μου­νι­στι­κού Κόμ­μα­τος της Ιρλαν­δί­ας, επί­σης αργό­τε­ρα έγι­να μέλος του Κομ­μου­νι­στι­κού Κόμ­μα­τος της Νότιας Αφρι­κής, αλλά επει­δή είχα τη συνή­θεια να ρωτάω, είχα προ­βλή­μα­τα μαζί τους. Ακό­μα θεω­ρώ τον εαυ­τό μου κομ­μου­νι­στή, έναν πολύ κρι­τι­κό κομ­μου­νι­στή, και κατά­λα­βα ότι θα είμαι ένας κομ­μου­νι­στής χωρίς ένα κομ­μου­νι­στι­κό κόμ­μα. Και αυτός είναι ένας από τους λόγους που με προ­σήλ­κυ­σε ο ΣΥΡΙΖΑ, για­τί προ­έρ­χε­ται απ’ αυτή την παρά­δο­ση του κρι­τι­κού κομ­μου­νι­σμού. Είναι ανοι­χτός στα νέα κινή­μα­τα της Αρι­στε­ράς, ένιω­σα ότι είναι η καλύ­τε­ρη σύν­θε­ση ανά­με­σα στην παλιά και τη νέα Αρι­στε­ρά. Και είχα μια σχέ­ση με τον Συνα­σπι­σμό, πριν από τον ΣΥΡΙΖΑ. Ερχό­μουν στα Βαλ­κά­νια στις δεκα­ε­τί­ες του ’70 και κυρί­ως του ’80.
Μετά το 1989-1990, αισθάν­θη­κα ότι ο κόσμος γύρι­ζε ανά­πο­δα με όσα συνέ­βη­σαν στο Ανα­το­λι­κό μπλοκ, επει­δή σαν μαρ­ξί­στρια η φιλο­σο­φία της ιστο­ρί­ας μας ήταν ότι ο κόσμος κινεί­ται, όσο πολύ­πλο­κο κι αν είναι αυτό, από τον καπι­τα­λι­σμό στο σοσια­λι­σμό. Κι όμως, είδα­με να συμ­βαί­νει το αντί­θε­το μπρο­στά στα μάτια μας. Γι’ αυτό, έπρε­πε να ξανα­σκε­φτού­με και να ξανα­μο­ντά­ρου­με ψάχνο­ντας για ένα δρό­μο προς τα μπρος, κοι­τά­ζο­ντας για ένα δρό­μο που προ­έρ­χε­ται απ’ αυτή την παρά­δο­ση, αλλά μαθαί­νει κι απ‘ αυτήν. Βρή­κα τα πρώ­τα σημά­δια ελπί­δας στη Νότια Αφρι­κή, όταν το Αφρι­κα­νι­κό Εθνι­κό Κογκρέ­σο πήρε την εξου­σία∙ έζη­σα στη Νότια Αφρι­κή επί πέντε μακρές περιό­δους, τις δύο απ’ αυτές στο Πανε­πι­στή­μιο του Κέιπ Τάουν, σαν καθη­γή­τρια και σαν ακτι­βί­στρια. Εκεί ένιω­σα ότι το βάρος του κόσμου των λευ­κών ήταν πολύ έντο­νο πάνω σ’ αυτό που συνέ­βαι­νε. Και το σκέ­φτο­μαι πάλι εδώ, στην Ελλά­δα, καθώς ο ΣΥΡΙΖΑ ήταν ένας άλλος φορέ­ας ελπί­δας για ανθρώ­πους σαν εμέ­να που ψάχνουν να βρουν ένα δρό­μο που μας πηγαί­νει μπρο­στά. Η αίσθη­ση ότι δεν υπάρ­χει εναλ­λα­κτι­κό μοντέ­λο έπε­σε πάνω στο Αφρι­κα­νι­κό Εθνι­κό Κογκρέ­σο και το απο­πλά­νη­σε με την πεποί­θη­ση ότι δεν υπάρ­χει εναλ­λα­κτι­κός τρό­πος, παρά μόνο ιδιω­τι­κο­ποιώ­ντας τη δημό­σια περιου­σία, δηλα­δή υπο­κύ­πτο­ντας στο νεο­φι­λε­λευ­θε­ρι­σμό. Και, τώρα, βλέ­πω τον ΣΥΡΙΖΑ όχι τόσο να απο­πλα­νιέ­ται όσο να σύρε­ται βίαια σ’ αυτή την κατεύ­θυν­ση. Και ήμουν πάντο­τε ένας άνθρω­πος που έψα­χνε να βρει συνέ­χεια στην ιστο­ρι­κή εξέ­λι­ξη κι έτσι παλεύω να συμ­βι­βα­στώ με αυτό που συμ­βαί­νει τώρα εδώ. Είμαι μάλ­λον σε φάση θλί­ψης. Και οι Έλλη­νες γύρω μου περισ­σό­τε­ρο από μένα.

Πάντως, στην Ιρλαν­δία κατα­φέ­ρα­τε να δημιουρ­γή­σε­τε ένα ηχη­ρό κίνη­μα αλλη­λεγ­γύ­ης στην Ελλά­δα και την ελλη­νι­κή Αριστερά. 

Ναι. Ένα πολύ δυνα­μι­κό κίνη­μα, ιδί­ως τους τελευ­ταί­ους μήνες. Αλλά κι απ’ την αρχή της κρί­σης υπήρ­χε μια σοβα­ρή ευαι­σθη­το­ποί­η­ση για την Ελλά­δα, στην Ιρλαν­δία. Η τρόι­κα ήρθε πρώ­τα σε σας και μετά σε μας. Και είδα­με το επί­πε­δο της αντί­στα­σης να ανε­βαί­νει στην Ελλά­δα και οι πιο δρα­στή­ριοι από μας προ­σπα­θή­σα­με να ανε­βά­σου­με το επί­πε­δο της αντί­στα­σης και στην Ιρλαν­δία. Μας πήρε λίγο παρα­πά­νω χρό­νο για να κατα­φέ­ρου­με να κατε­βά­σου­με περισ­σό­τε­ρους ανθρώ­πους στο δρό­μο, όπως το είχα­τε κατα­φέ­ρει εσείς εδώ. Και σε μια δια­δή­λω­ση, στην αρχή της κρί­σης, στην Αθή­να, που είδα­με στις τηλε­ο­ρά­σεις μας και στα διε­θνή ΜΜΕ, ένα πανό και μια αφί­σα που έγρα­φε «Εμείς δεν είμα­στε Ιρλαν­δία, εμείς θα αντι­στα­θού­με», αυτό μας πλή­γω­σε, ιδί­ως εμάς που αντι­στε­κό­μα­σταν. Αλλά, στη διάρ­κεια της κρί­σης, για τη δική μας Αρι­στε­ρά, η Ελλά­δα έγι­νε ένα πρό­τυ­πο για την Ιρλαν­δία, κοι­τά­ζο­ντας την Αρι­στε­ρά και το επί­πε­δο της αντί­στα­σης εδώ.
Για το Κέντρο και τη Δεξιά, η Ιρλαν­δία απο­τέ­λε­σε ένα πρό­τυ­πο για την Ελλά­δα, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νης της τρόι­κα. Νομί­ζω ότι όλη αυτή η ιστο­ρία για την Ιρλαν­δία και την Ελλά­δα, κατά τη διάρ­κεια της κρί­σης, είναι πολύ ενδια­φέ­ρου­σα, για­τί η Ιρλαν­δία παρου­σιά­ζε­ται σαν ο καλός οφει­λέ­της και η Ελλά­δα σαν ο κακός οφει­λέ­της. Επει­δή δεν αντι­στα­θή­κα­με, κάτι που μας πλη­γώ­νει, παρ’ όλο που αντι­στα­θή­κα­με. Επει­δή η Ιρλαν­δία δεν αντι­στά­θη­κε στον ίδιο βαθ­μό και, το πιο σημα­ντι­κό, οι κυβερ­νή­σεις μας δεν αντι­στά­θη­καν. Τώρα, δεί­χνουν την Ιρλαν­δία και λένε, κοι­τάξ­τε, εδραιώ­στε εμπι­στο­σύ­νη με την τρόι­κα και τα πράγ­μα­τα θα πάνε καλύ­τε­ρα. Και από τότε που εκλέ­χτη­κε ο ΣΥΡΙΖΑ και ειδι­κά τις τελευ­ταί­ες μέρες που όλα πήγαν τόσο άσχη­μα, και το πρό­γραμ­μα είναι τόσο αυστη­ρό, πολύ πιο αυστη­ρό απ’ όσα μας φόρ­τω­σαν εμάς, λένε, βλέ­πε­τε από τι μας έσω­σε η κυβέρ­νη­σή μας; Βλέ­πε­τε τι παθαί­νει κανείς όταν πηγαί­νει στα αρι­στε­ρά και εμπι­στεύ­ε­ται τη χώρα στην Αρι­στε­ρά; Κι εμείς είμα­στε ενά­ντια σ’ αυτό, τώρα, αντι­μέ­τω­ποι με τις επό­με­νες εκλο­γές, για­τί η Αρι­στε­ρά ανε­βαί­νει στην Ιρλαν­δία. Στις τελευ­ταί­ες γενι­κές εκλο­γές, το 2011, είχα­με τη μεγα­λύ­τε­ρη ανα­τρο­πή στην ιστο­ρία του εθνι­κού μας κοι­νο­βου­λί­ου. Και οι δημο­σκο­πή­σεις δεί­χνουν ότι η Αρι­στε­ρά και διά­φο­ροι ανε­ξάρ­τη­τοι αυξά­νουν την επιρ­ροή τους και τα παρα­δο­σια­κά κόμ­μα­τα βρί­σκο­νται σε κάμψη.
Η κατά­στα­ση στην Ιρλαν­δία δεν ήταν τόσο κακή όσο στην Ελλά­δα. Στην κορύ­φω­ση της ανερ­γί­ας στην Ιρλαν­δία το ποσο­στό των ανέρ­γων ήταν περί­που 14%, ενώ στην Ελλά­δα ήταν το διπλά­σιο. Επί­σης, η Ιρλαν­δία είναι μια εξα­γω­γι­κή χώρα. Είναι πολύ δια­φο­ρε­τι­κά τα δύο «μοντέ­λα».
Βέβαια. Πριν από την κρί­ση, η Ιρλαν­δία θεω­ρεί­το μοντέ­λο ανά­πτυ­ξης για όλο τον κόσμο, την απο­κα­λού­σαν «ο κέλ­τι­κος τίγρης». Ήταν πολύ ανοι­χτή στην παγκό­σμια οικο­νο­μία, είχε μεγά­λες ξένες επεν­δύ­σεις, είναι αγγλό­φω­νη χώρα στην άκρη της Ευρώ­πης και υπήρ­χε μια ανα­πτυ­ξια­κή έκρη­ξη! Αυτή ήταν μια μεγά­λη δια­φο­ρά. Και η κρί­ση ήρθε πολύ πιο ξαφ­νι­κά, μετα­τρέ­πο­ντας τα ιδιω­τι­κά χρέη σε δημό­σια. Δεν ήμα­σταν μια πολύ χρε­ω­μέ­νη χώρα πριν απ’ αυτό. Αλλά η πίε­ση να δοθεί μια ολι­κή τρα­πε­ζι­κή εγγύ­η­ση, χρέ­ω­σε τη χώρα για πολ­λές γενιές. Με σόκα­ρε, για­τί ασκού­σα κρι­τι­κή στον καπι­τα­λι­σμό για πολ­λά χρό­νια και νόμι­ζα ότι ξέρω πώς δου­λεύ­ει, αλλά αυτό δεν το πρό­βλε­ψα. Δεν είχα ξανα­δεί κάτι παρό­μοιο με το «κού­ρε­μα» που έγι­νε στην Κύπρο. Δεν είχα ξανα­δεί την έντα­ση αυτού που γίνε­ται στην Ελλά­δα. Όλα ήταν αρκε­τά άσχη­μα πριν, αλλά νομί­ζω ότι υπάρ­χει ένας ρυθ­μός του συστή­μα­τος σε όλα αυτά και δεν νομί­ζω ότι είναι μόνο η τρόι­κα στην Ιρλαν­δία και την Ελλά­δα. Νομί­ζω ότι αφο­ρά το παγκό­σμιο σύστη­μα, τον καπι­τα­λι­σμό που συνε­χώς εξε­λίσ­σε­ται. Νομί­ζω ότι οι κρί­σεις γίνο­νται για μια πιο ριζο­σπα­στι­κή ανα­δια­νο­μή του πλού­του από τα κάτω προς τα πάνω, για μια πιο ριζο­σπα­στι­κή συσ­σώ­ρευ­ση διά της εξώ­σε­ως απ’ αυτό που κατέ­χεις ή σου ανήκει.
Νομί­ζω ότι η Ελλά­δα είναι η πιο σύγ­χρο­νη περί­πτω­ση μιας δια­δι­κα­σί­ας που εξε­λίσ­σε­ται εδώ και πολύ και­ρό στον Τρί­το Κόσμο, στα υπα­νά­πτυ­κτα μέρη του κόσμου, και σ’ αυτό που απο­κα­λού­σα­με δεύ­τε­ρο κόσμο, το σοσια­λι­στι­κό μπλοκ, που οι ατε­λείς φόρ­μες του σοσια­λι­σμού μετα­βλή­θη­καν σε πολύ έντο­νες μορ­φές καπι­τα­λι­σμού, που δεν τις βιώ­να­με εμείς στη Δύση. Και τώρα νομί­ζω ότι η Ελλά­δα είναι μία χώρα που την πιέ­ζουν για να δουν μέχρι που μπο­ρούν να φτά­σουν μια χώρα που ανή­κει στον πρώ­το κόσμο. Και πιστεύω ότι αυτό επι­φυ­λάσ­σουν για όλους μας, ανά­λο­γα με το πώς θα εφαρ­μο­στεί εδώ, στην Ελλάδα.
Ελέ­να, κλεί­νο­ντας, πώς βλέ­πεις την πορεία της Αρι­στε­ράς στην Ευρώπη; 
Νομί­ζω ότι υπάρ­χει μια εξέ­λι­ξη στην Ελλά­δα και στο εξω­τε­ρι­κό, για να μπο­ρέ­σου­με να κατα­λά­βου­με τι συνέ­βη. Η επί­δρα­ση αυτού που έγι­νε εδώ θα είναι πολύ μεγά­λη στη διε­θνή Αρι­στε­ρά και θα πρέ­πει να δεί­ξου­με μεγά­λη περί­σκε­ψη και να είμα­στε πολύ σαφείς στην προ­σπά­θεια να το κατα­νο­ή­σου­με και να το απο­δε­χτού­με, για­τί προ­κά­λε­σε μια αίσθη­ση δυνα­το­τή­των όχι μόνο εδώ, αλλά κι αλλού. Για το τι μπο­ρού­με να κάνου­με. Και οι άνθρω­ποι, τώρα, βιώ­νουν ένα κλεί­σι­μο αυτών των δυνα­το­τή­των. Και, βέβαια, η πρώ­τη φάση είναι σοκ και θλί­ψη. Και τώρα, μετά την υπο­χώ­ρη­ση, πρέ­πει να δού­με πώς συνε­χί­ζε­ται ο αγώ­νας. Είχα ελπί­δες και είχα στη­ρί­ξει το κίνη­μα αλλη­λεγ­γύ­ης. Είχα πάρει μέρος στην προ­ε­τοι­μα­σία της επί­σκε­ψης του Αλέ­ξη Τσί­πρα στο Δου­βλί­νο και τον παρου­σί­α­σα στο κοι­νό της Ιρλαν­δί­ας, συμ­με­τέ­χο­ντας σε όλες τις σχε­τι­κές ενέρ­γειες συμπα­ρά­στα­σης. Κι ακό­μα υπο­στη­ρί­ζω τον ΣΥΡΙΖΑ, αλλά είναι σαν ένας τρο­με­ρός χωρι­σμός αυτό που βλέ­πω να συμ­βαί­νει τώρα. Ξέρω ότι γίνο­νται συζη­τή­σεις για να κρα­τη­θεί ο ΣΥΡΙΖΑ ενω­μέ­νος, αλλά πώς μπο­ρείς να μεί­νεις ενω­μέ­νος όντας υπέρ και κατά αυτής της συμφωνίας;
Νομί­ζω ότι είναι σημα­ντι­κό να μπο­ρεί κανείς να σκέ­φτε­ται ότι η Αρι­στε­ρά μπο­ρεί να νική­σει, αλλά πρέ­πει να παρα­μέ­νει Αρι­στε­ρά για να έχει αξία η νίκη.
Post Views: 1
0 0 votes
Article Rating
Subscribe
Notify of
guest
0 Comments
Oldest
Newest Most Voted