ΜΙΡΑΜΑΡΕΤΑ, μια σπάνια Κερκυραία

Ομο­λο­γώ, ότι δια­βά­ζο­ντας αυτό το εξαι­ρε­τι­κό σημεί­ω­μα του
φίλ­τα­του Δημή­τρη Λεβά­ντη, έμα­θα σημα­ντι­κά στοι­χεία, που σχε­δόν παντελώς
αγνο­ού­σα για την σχε­δια­στι­κή και “κοι­νω­νι­κή” ιστο­ρία ενός εμβλη­μα­τι­κού παλιού
μοντέ­λου της ΦΙΑΤ, ταυ­τι­σμέ­νου στην μνή­μη με ποιο­τι­κό­τε­ρες μέρες του Κερκυραϊκού
Του­ρι­σμού… Ο Δημή­τρης κατα­φέρ­νει μέσα από την δια­δρο­μή της “μιρα­μα­ρέ­τας” να
συν­θέ­σει μία ολό­κλη­ρη ιστο­ρι­κή-κοι­νω­νι­κή δια­δρο­μή, που νομί­ζω, πως θα σας ενδιαφέρει…
Ασμέ­νως, παρα­θέ­του­με το αφή­γη­μά του… 

ΜΙΡΑΜΑΡΕΤΑ, μια σπά­νια Κερκυραία 

Το όμορ­φο καμπριο­λέ αυτο­κι­νη­τά­κι στο φιλ­μά­κι της British Pathe
που στα­μα­τά στο περί­πτε­ρο από το πλα­κά­δο τ΄Αγιού είναι ένα μοντέ­λο της Φίατ που
στην Ελλά­δα κυκλο­φο­ρού­σε με το χαι­δευ­τι­κό Μιρα­μα­ρέ­τα και που σήμε­ρα αξί­ζει στις
δημο­πρα­σί­ες του Σόθ­μπυς όσο μια Πόρ­σε 991 με κυβι­σμό 3000 cm³ και
400 κρυμ­μέ­να άλο­γα Χοφ­βαρ­πνίρ­πς* στο πίσω καπώ της.

Βασι­σμέ­νο στο σκα­ρί από το κλασ­σι­κό 600αράκι της Φίατ
τελει­oποι­ή­θη­κε σχε­δια­στι­κά και κατα­σκευα­στι­κά το 1958 από τα μολύ­βια και τα
νυστέ­ρια του Γκία που εκεί­νη την επο­χή έστη­νε τις Φερά­ρι και τις Λαμποργκίνι.

Η ιδέα στό­χευε σ’ ένα παιγ­χνι­διά­ρι­κο καλο­και­ρι­νό τρο­χο­φό­ρο που
θα περί­με­νε στα λιμά­νια τους σκα­φά­τους για έναν περί­πα­το ανά­με­σα στους απλούς
θνη­τούς, αυτοί ανώ­νυ­μοι συνη­θι­σμέ­νοι μ΄ ένα αυτο­κί­νη­το ασυνήθιστο 

Το μοντέ­λο ονο­μά­στη­κε Jolly μιας και απευ­θυ­νό­ταν κύρια στην
αμε­ρι­κά­νι­κη αγο­ρά αλλά οι Ιτα­λοί το βάφτι­σαν Spiaggietta, επει­δή οδη­γού­σε στις παραλίες

Δέν είχε πόρ­τες δεί­χνο­ντας το δρό­μο στα μπά­γκυς, που ήλθαν δέκα
χρό­νια μετά και καθιε­ρώ­θη­καν από την θρυ­λι­κή βόλ­τα στους αμμό­λο­φους του Στήβι
με την Φαίη Ντα­να­γουαίη στο φίλμ του Νόρ­μαν Τζουί­σον “Υπό­θε­ση Τόμας
Κρά­ουν“.

Τα καθί­σμα­τα ήταν πλεγ­μέ­να με λυγα­ριά και για ορο­φή είχε μια
πάνι­νη τέντα για τη προ­στα­σία από τον δυνα­τό ήλιο των διακοπών.

Πριν τους διά­ση­μους χολυ­γου­ντια­νούς** που αγό­ρα­σαν το αμά­ξι ο
Αρι­στο­τέ­λης Ωνά­σης καπά­ρω­σε το πρώ­το κομ­μά­τι που βγή­κε από την αλυσίδα
παρα­γω­γής κι ανε­βο­κα­τέ­βαι­νε την Φιλέ­ρη­μο της Ρόδου που την επι­σκε­πτό­ταν γιατί
γεω­γρα­φι­κά εξυ­πη­ρε­τού­σε ως meeting point του εφο­πλι­στή με Άρα­βες πετρελαιάδες
και μεσα­να­το­λί­τες εμπόρους.

Ο Γερά­σι­μος Πατρο­νι­κό­λας γαμπρός του Ωνά­ση από την
ετε­ρο­θα­λή αδελ­φή του Καλ­λι­ρόη νοι­κιά­ζει το Μιρα­μά­ρε της Ρόδου, που είχε
ονο­μα­στεί έτσι από τον Ιτα­λό κατο­χι­κό κυβερ­νή­τη Μάριο Λάγκο. “Μιra
MaRe” δηλ. βλέ­πει θάλασ­σα και που είχε κατα­σκευα­στεί από την οικογένεια
Πολί­τη με την αρχι­κή ονο­μα­σία Grand Hotel Miramare. 

Χτι­σμέ­νο στο κέντρο του κόλ­που της Ιξιάς και στραμ­μέ­νο προς το
ηλιο­βα­σί­λε­μα του νησιού, το νεο­κλα­σι­κό αυτό κτή­ριο έμελ­λε να συν­δέ­σει την
ύπαρ­ξή του με τα σπου­δαιό­τε­ρα γεγο­νό­τα που δια­δρα­μα­τί­στη­καν στον τόπο τις
επό­με­νες δεκαετίες. 

Το Miramare ήταν το ξενο­δο­χείο των Πασά­δων, των μεγαλεμπόρων,
των βιο­μη­χά­νων και των Ελλή­νων της Αιγύ­πτου. Σ’ αυτό φιλο­ξε­νή­θη­καν διάφορες
ελλη­νι­κές και ξένες προ­σω­πι­κό­τη­τες όπως ο Ελευ­θέ­ριος Βενι­ζέ­λος και ο Στρατηγός
Νικό­λα­ος Πλαστήρας.

Κατά τον Β’ Παγκό­σμιο Πόλε­μο, οι Ιτα­λοί το χρη­σι­μο­ποί­η­σαν ως
Διοί­κη­ση των Αλπι­νι­στών ενώ στη συνέ­χεια οι Άγγλοι ως Νοσοκομείο.

Το νοι­κιά­ζει με συμ­φέ­ρο­ντες όρους και βασί­ζε­ται στην τουριστική
οργά­νω­ση των έμπει­ρων Ιτα­λών που έχουν μεγά­λο δίκτυο συνερ­γα­σί­ας με την Ευρώπη
και την Ασία αλλά ΚΥΡΙΑ έχουν εκπαι­δεύ­σει κι εξα­σκή­σει ένα πλα­τύ στελεχικό
δυνα­μι­κό πολύ­γλωσ­σων ξενο­δο­χου­παλ­λή­λων που αργό­τε­ρα διηύ­θη­ναν τον του­ρι­σμό στο
νησί… Σε αντί­θε­ση με την Κέρ­κυ­ρα που έψα­ξε το δυνα­μι­κό της από ξενι­τε­μέ­νους κορφιάτες
των κρου­ζιε­ρο­πλοί­ων και των ξενο­δο­χεί­ων του εξωτερικού… 

Το 1958 ο Πατρο­νι­κό­λας ξεκι­νά­ει και τελειώ­νει την επέ­κτα­σή του.
Από 70 σε 450 κρε­βά­τια με πυρή­νες μπα­γκα­λό­ουζ (όπως λέμε σε …αρχαία ελλη­νι­κά τους
οικί­σκους γενι­κώς) μελε­τη­μέ­νο από το τημ του τεχνι­κού διευ­θυ­ντή του νεοσύστατου
και φιλό­δο­ξου ΕΟΤ αρχι­τέ­κτο­να Χαρά­λα­μπου Σφα­έ­λου μοντερ­νι­στή με γαλλική
σχε­δια­στι­κή παι­δεία που υπό τη δική του καθο­δή­γη­ση άρχι­σε να υλο­ποιεί­ται το
πρό­γραμ­μα ανέ­γερ­σης των «Ξενία».

O ίδιος μελέ­τη­σε τα ξενο­δο­χεία της Θάσου, της Υπά­της, του
Αργο­στο­λί­ου, της Τσα­γκα­ρά­δας και της Κέρ­κυ­ρας στο Κανό­νι εκεί που βρί­σκε­ται το
σημε­ρι­νό Πρώ­ην Χίλτον/ Corfu Holiday. 

Από το 1967 ώς το 1988 ήταν τακτι­κός καθη­γη­τής στην Ανωτάτη
Αρχι­τε­κτο­νι­κή Σχο­λή του Παρισιού. 

Τον δια­δέ­χτη­κε ο ανή­συ­χος και εμπνευ­σμέ­νος μέχρι τότε βοη­θός του
Άρης Κων­στα­ντι­νί­δης που μετα­τρέ­πει την υπη­ρε­σία αυτή σε εργαστήριο
αρχι­τε­κτο­νι­κής σκέ­ψης με άξιους συνερ­γά­τες σημα­ντι­κούς Έλλη­νες μάστο­ρες της γραφίδας.

H συνο­λι­κή προ­σέγ­γι­ση βασί­στη­κε σε ένα στέ­ρεο και ουσιαστικό
θεω­ρη­τι­κό υπό­βα­θρο που παρου­σιά­ζε­ται μέσα από τα κεί­με­να του όπου ανα­λύ­ε­ται η
προ­σέγ­γι­ση για την επι­λο­γή του κατάλ­λη­λου χώρου και προ­σα­να­το­λι­σμού, η σημασία
της έντα­ξης στο τοπίο, η σχέ­ση του εσω­τε­ρι­κού και εξω­τε­ρι­κού χώρου, η απλότητα
και σαφή­νεια της μορ­φής, η ειλι­κρί­νεια στη χρή­ση των υλι­κών, η τυπο­ποί­η­ση στην
κατα­σκευή αλλά και η επι­θυ­μία για την έντα­ξη των μονά­δων αυτών στη ζωή του κάθε
τόπου.

 Η Ρόδος προ­χω­ρά γερά και
ο Πατρο­νι­κό­λας αγο­ρά­ζει την έκτα­ση στα Μωραί­τι­κα για­τί βλέ­πει ότι η Κέρ­κυ­ρα με
το “τρά­βηγ­μα” των Γάλ­λων του Μεντι­τε­ρα­νέε προ­σφέ­ρε­ται για μαζικό
του­ρι­σμό και όχι μόνο βορειο­ευ­ρω­παί­ους και βρετ­τα­νούς αριστοκράτες 

 Εδώ το τημ του Σφα­έλ­λου με
επι­κε­φα­λής τον αρχι­τέ­κτο­να- γλύ­πτη Γιώρ­γη Λαμέ­ρα τολ­μά και σχε­διά­ζει τα πρώτα
διό­ρο­φα μπαν­γκα­λό­ουζ στην Ελλά­δα και την πρώ­τη εκτός σχε­δί­ου μεγά­λη μονά­δα στο
νησί με έντο­νη την σφρα­γί­δα του ύστε­ρου ελλη­νι­κού μοντερνισμού 

 Η μονά­δα εγκαινιάστηκε
παρου­σία του ίδιου του πρω­θυ­πουρ­γού Καρα­μαν­λή (του Εθνάρ­χου) το καλο­καί­ρι του
’60 και που το 1980 φιλο­ξε­νεί την συνά­ντη­ση των ευρω­παί­ων σοσιαλ­δη­μο­κρα­τών Μιτεράν,
Κρά­ξι, Σοά­ρες και Γκον­ζά­λεθ μαζί με τον Παπα­ντρέα που την επό­με­νη δεκα­ε­τία θα αλώσουν
τις εξου­σί­ες κι αφού χρε­ο­κό­πη­σαν ηθι­κά και κοι­νω­νι­κά προ­κά­λε­σαν την υπερ­δε­ξιά σημερινή
στροφή.

Δεν ήταν τυχαία βέβαια η επι­λο­γή του τόπου της διά­σκε­ψης μιας κι
ο Εθνι­κός μας Ερα­στής συν­δε­ό­ταν τότε με την θυγα­τέ­ρα του Πατρο­νι­κό­λα την
γοη­τευ­τι­κή Μαρι­λέ­να που εξα­κο­λου­θεί να δια­τη­ρεί το εργα­στή­ρι ζωγρα­φι­κής σε
πορ­σε­λά­νη ” M.P Porcelain ” 

Ένα αέρι­νο ελα­φρύ συγκρό­τη­μα που βεβη­λώ­θη­κε άγρια και άγαρμπα
από τους νέους ιδιο­κτή­τες και τους συμ­βου­λά­το­ρές τους και που θα μας
απα­σχο­λή­σει σε επό­με­νη προ­σέγ­γι­ση… Με τον ίδιο τρό­πο σφα­γιά­στη­κε από τους
βλα­χο­ντί­σκο επεν­δυ­τές και το αδερ­φά­κι του στη Ρόδο προ­κα­λώ­ντας την μήνι της
τοπι­κής κοινωνίας… 

Αντί­δρα­ση που δεν έγι­νε εδώ μιας και η πρό­σφα­τη ιστο­ρία πριν 50-60
χρό­νια δεν είναι για μας αντι­κεί­με­νο μελέ­της και συντή­ρη­σης… Μας αρκούν τα
κάστρα, οι μπά­ντες και ο πολιούχος. 

Προ­φα­νώς ο ενθου­σια­σμέ­νος από το Jolly 600αράκι ο Ωνά­σης κυκλοφορεί
στην Ρόδο ημί­γυ­μνος στο βολάν του και συστή­νει το αυτο­κι­νη­τά­κι στον γαμπρό του κι
αυτός αγο­ρά­ζει δύο κομ­μά­τια που νοι­κιά­ζο­νται στην ρεσε­ψιόν του Ξενο­δο­χεί­ου της
Κέρ­κυ­ρας και έτσι παίρ­νουν και το όνο­μα “Μιρα­μα­ρέ­τες” ακο­λού­θη­σαν κι
άλλες που σκόρ­πι­σαν στο νησί. 

Αργό­τε­ρα ο Ωνά­σης προ­μη­θεύ­τη­κε κάποιες Jolly de plage για την
εσω­τε­ρι­κή κυκλο­φο­ρία στον Σκορ­πιό… Ηδη είχαν που­λη­θεί καμ­μιά τρια­ντα­ριά για το
νησί Κατα­λί­να στην Καραϊ­βι­κή σαν ταξί των πλού­σιων γιωτάδων.

Περ­νώ­ντας από ένα δρό­μο με συνερ­γεία πίσω από τις αντιπροσωπείες
της Κηφι­σιάς εδώ και δέκα χρό­νια την βλέ­πω σ΄ένα πεντα­κά­θα­ρο γκα­ράζ… Γυαλισμένη
στο απα­λό της τυρ­κουάζ το χρώ­μα που είχαν οι Κερ­κυ­ραί­ες κοκέ­τες, άψο­γη σαν
και­νούρ­για έστε­κε μια Μιρα­μα­ρέ­τα φυλα­κι­σμέ­νη εκεί από κάποιον συλλέκτη. 

Ρώτη­σα αν που­λιέ­ται… Ο μηχα­νι­κός με κοί­τα­ξε λες και ήρθα από το
Άλφα του Κενταύρου 

– Αστειεύ­ε­σαι, μου λέει. Δεν που­λιέ­ται είναι ανε­κτί­μη­τη… Ασε
καλύ­τε­ρα… Την έχει ένας μεγι­στά­νας και κάνει την επί­δει­ξή του στις δεξιώσεις
στη παρα­θα­λάσ­σια καλύ­βα του… 

Χάρη­κα όμως που την απο­κά­λε­σε με το όνο­μα που την ξέρα­με εμείς:
Μιραμαρέτα…

Ωστε ήταν γνω­στή κι εδώ σ΄ αυτό το ξερό αφι­λό­ξε­νο μέρος που δεν
κοι­τά­ζει θάλασσα… 

Δεν ήταν δύσκο­λο να βρω, πως τελευ­ταία που­λή­θη­κε στην Αριζόνα
μία αντί 174 χιλιά­δων δολα­ρί­ων μιας και δεν υπάρ­χουν παρά μια εκα­το­στή στο
κόσμο όλο…

Συνώ­νυ­μες εκεί­νου του λιγο­στού αλλά ποιο­τι­κό­τα­του Του­ρι­σμού που
μόλις άρχι­ζε να αλώ­νει το νησά­κι μας…

Σ.Σ’Τ” :

* τα φτε­ρω­τά άλο­γα των βαλκυριών

** Φίρ­μες που είχαν σπεύ­σει ν΄ αγο­ρά­σουν την ” Jolly de
plage” ήταν οι Γιούλ Μπρύ­νερ, Γκρέ­ης Κέλ­λυ, Μαί­ρη Πίκ­φορντ, Μαίη Γου­έστ ο
ίδιος ο Ανιέλι.

*** Οι “επεν­δυ­τές” νέας κοπής απαλ­λαγ­μέ­νοι από κάθε έλεγχο
είναι τρο­με­ρά βια­στι­κοί για υπερ­κέρ­δη με παράλ­λη­λο φού­σκω­μα κρε­βα­τιών και
τετρα­γω­νι­κών. Γι΄αυτό και οι επεμ­βά­σεις τους είναι τσα­πα­τσού­λι­κες,  άπνο­ες και πολ­λές φορές τελεί­ως ηλί­θιες συνήθως
από ξένους καρά­σχε­τους ερα­στές της γυψο­σα­νί­δας και του φελι­ζόλ καταστρέφουν
ολό­κλη­ρες ιστο­ρι­κές μονάδες…