Το μήνυ­μα, που μας κοι­νο­ποί­η­σε ο φίλ­τα­τος της ΦΑΙΑΚΙΑΣ  Στέ­φα­νος Πάντος ανα­φέ­ρε­ται στην Βολι­βία και στα σπου­δαία και αισιό­δο­ξα, που συμ­βαί­νουν εκεί… Στη χώρα, που δολο­φο­νή­θη­κε ο Τσέ, η ιστο­ρία γρά­φει μία από τις πιο όμορ­φες, πρω­τό­τυ­πες εξω­συμ­βα­τι­κές ιστο­ρί­ες της…

Μικρό  δείγ­μα της εκδί­κη­σης της
ιστο­ρί­ας, που συντε­λεί­ται στη χώρα όπου 47  χρό­νια πριν 
δολο­φο­νή­θη­κε  ο  ΤΣΕ.

«Ένας ιθα­γε­νής χωρι­κός είναι σήμερα
πρό­ε­δρος της Βολι­βί­ας. Το έμβλη­μα των ιθα­γε­νών είναι πλέ­ον το σύμ­βο­λο της
πατρί­δας μας. Ο Tupaj Katari και η Bartolina Sisa έχουν ανα­γνω­ρι­στεί ως ήρωες
της χώρας μας. Το Σύνταγ­μα ορί­ζει τη Βολι­βία ως Κοι­νο­τι­κό Πολυ­ε­θνι­κό Κρά­τος. Τα δύο τρί­τα της Πολυεθνικής
Νομο­θε­τι­κής Συνέ­λευ­σης απο­τε­λού­νται από ιθα­γε­νείς, χωρι­κούς, εργά­τες και
μικρούς παρα­γω­γούς. Ο φυσι­κός πλού­τος και οι δημό­σιες επι­χει­ρή­σεις επέστρεψαν
στα χέρια των Βολι­βιά­νων, μαζί με την ανά­πτυ­ξη μιας δεκά­δας κοι­νω­νι­κών προγραμμάτων
που απο­σκο­πούν στην εξυ­πη­ρέ­τη­ση των πιο φτω­χών στρω­μά­των. Δεν μας σκό­τω­σαν. Και
ηττήθηκαν.»

Άλβα­ρο Γκαρ­σία Λινέρα:
Κρά­τος, Επα­νά­στα­ση και Ηγεμονία

Προ­δη­μο­σί­ευ­ση
από βιβλίο που θα κυκλο­φο­ρή­σει τις επό­με­νες μέρες από τις Εκδόσεις
Α/συνεχεια 

Τις τελευ­ταί­ες μέρες προ­βάλ­λε­ται ανά την Ελλά­δα ένα βίντεο που περιέ­χει την
ομι­λία του Άλβα­ρο Γκαρ­σία Λινέ­ρα, αντι­προ­έ­δρου της Βολι­βί­ας, στο 6ο Διεθνές
Φόρουμ Φιλο­σο­φί­ας. Σχε­δόν όλοι όσοι παρα­κο­λου­θούν την ομι­λία δηλώνουν
εντυ­πω­σια­σμέ­νοι από το περιε­χό­με­νό της, αλλά και από τον διό­λου «αφ’ υψη­λού» τρόπο
με τον οποίο ο Λινέ­ρα κατα­πιά­νε­ται με το θέμα του (Κρά­τος, Επα­νά­στα­ση και
οικο­δό­μη­ση της Ηγε­μο­νί­ας). Όντας όχι απλά ένας σημα­ντι­κός δια­νο­ού­με­νος, αλλά
ένας δια­νο­ού­με­νος που δοκι­μά­ζει και δοκι­μά­ζε­ται καθη­με­ρι­νά ως αντι­πρό­ε­δρος ενός
κρά­τους, ο Λινέ­ρα ξεκα­θα­ρί­ζει έννοιες που έμοια­ζαν συγκε­χυ­μέ­νες και απα­ντά σε
προ­βλη­μα­τι­σμούς που ξεφεύ­γουν από το στε­νό πλαί­σιο της χώρας του ή και της
Λατι­νι­κής Αμε­ρι­κής. Αυτή η ομι­λία, μαζί με δύο ακό­μη κεί­με­νά του, θα
κυκλο­φο­ρή­σει σύντο­μα σε βιβλίο από τις Εκδό­σεις Α/συνεχεια. Εν είδει
προ­δη­μο­σί­ευ­σης παρα­θέ­του­με δύο χαρα­κτη­ρι­στι­κά απο­σπά­σμα­τα, υπεν­θυ­μί­ζο­ντας ότι
στην ιστο­σε­λί­δα του Δρό­μου (www.edromos.gr) μπο­ρεί­τε να ανα­ζη­τή­σε­τε παλιό­τε­ρο εκτε­νές αφιέ­ρω­μα στον
Βολι­βιά­νο δια­νο­ού­με­νο και πολιτικό.

Θέλου­με ή όχι την
κρα­τι­κή εξου­σία; Η απά­ντη­ση της Λατι­νι­κής Αμερικής

Αυτό που είπε η Λατι­νι­κή Αμε­ρι­κή, κατά την ερμη­νεία μου, είναι ότι είναι εφικτό
να αλλά­ξου­με τον κόσμο μετα­σχη­μα­τί­ζο­ντας το κρά­τος. Παρ’ όλο που δεν αποτελεί
ικα­νή συν­θή­κη. Προ­σο­χή, να μην απο­κτή­σου­με μια υπερ­βο­λι­κά κρα­τι­κι­στι­κή οπτική!
Όμως, η αυτο­πε­ρι­θω­ριο­ποί­η­σή μας από την πάλη στο εσω­τε­ρι­κό του κρά­τους, από την
πάλη για το μετα­σχη­μα­τι­σμό της δομής του κρά­τους, σημαί­νει απλά την παραίτησή
μας από τον κοι­νω­νι­κό αγώ­να. Είναι απλά μια στά­ση παρα­τη­ρη­τή προς τις σχέσεις
κυριαρ­χί­ας στην κοι­νω­νία. Είναι, με άλλα λόγια, μια επί­κλη­ση στην πολιτική
αδυναμία.

Αυτό που έκα­νε η Λατι­νι­κή Αμε­ρι­κή είναι να απα­ντή­σει με άλλο τρό­πο. Άρχι­σε να
μετα­μορ­φώ­νει τον κρα­τι­κό μηχα­νι­σμό. Προ­σο­χή! Δεν έχει αλλά­ξει μόνο το πλαίσιο
δια­κυ­βέρ­νη­σης: Αυτό θα ήταν μια απλή εναλ­λα­γή κυβερ­νή­σε­ων, αφή­νο­ντας ανέ­πα­φη τη
δομή του κρά­τους. Όχι! Υπήρ­ξε αλλα­γή κυβέρ­νη­σης, αλλα­γή των δομών λήψης αποφάσεων
από την κυβέρ­νη­ση, τρο­πο­ποί­η­ση των μηχα­νι­σμών απο­φά­σε­ων της εκτελεστικής
εξου­σί­ας, τρο­πο­ποί­η­ση στη συμ­με­το­χή και στην κοι­νω­νι­κή παρου­σία των λαϊκών
στρω­μά­των στα κοι­νο­βού­λια, στους δήμους, στις περι­φέ­ρειες, ουσιαστική
τρο­πο­ποί­η­ση των οργά­νων της δικα­στι­κής εξου­σί­ας, ουσια­στι­κή τρο­πο­ποί­η­ση στην
οργα­νω­τι­κή δομή της αστυ­νο­μί­ας και των ενό­πλων δυνά­με­ων, αλλα­γή στον πολιτισμό,
στις παρα­δό­σεις, στο σύστη­μα συμ­βο­λι­σμών της κοι­νω­νί­ας, στα συλλογικά
δικαιώματα.

Όταν συμ­βαί­νει αυτό, βρι­σκό­μα­στε μπρο­στά σε μια επα­νά­στα­ση. Επα­νά­στα­ση δεν
είναι μόνο η κλα­σι­κή εικό­να μερι­κών μπολ­σε­βί­κων επα­να­στα­τών που εισβάλ­λουν στα
Χει­με­ρι­νά Ανά­κτο­ρα με τα όπλα – καλώς, αυτή είναι η κλα­σι­κή εικό­να της ταινίας.
Αλλά αυτό είναι μόλις η κορυ­φή του παγό­βου­νου. Έχου­με μια επα­νά­στα­ση που πρέπει
να την ονο­μά­σου­με πολι­τι­κή επα­νά­στα­ση, όταν η περί­πλο­κη δομή του μηχανισμού
συσχε­τι­σμών, που ονο­μά­ζε­ται κρά­τος, ανα­δια­τάσ­σε­ται και μετασχηματίζεται.

Όταν συμ­βαί­νει αυτό, βρι­σκό­μα­στε μπρο­στά σε πολι­τι­κές επα­να­στά­σεις. Έχουμε
πολι­τι­κή επα­νά­στα­ση, όταν αλλά­ζει όχι μόνο η εκτε­λε­στι­κή εξου­σία, όχι μόνο ο
πρό­ε­δρος ή οι υπουρ­γοί, αλλά όταν μετα­βάλ­λε­ται η κοι­νω­νι­κή προ­έ­λευ­ση και το
κοι­νω­νι­κό περιε­χό­με­νο της εκτε­λε­στι­κής εξου­σί­ας και των ατό­μων που βρίσκονται
στη διοί­κη­ση του κρά­τους. Έχου­με επα­νά­στα­ση, όταν μετα­βάλ­λε­ται η ταξι­κή σύσταση
των κοι­νο­βου­λί­ων, όταν τρο­πο­ποιεί­ται ο δημο­κρα­τι­κός τρό­πος λήψης απο­φά­σε­ων που
είναι ουσιώ­δεις για τη χώρα, κοι­νο­βου­λευ­τι­κά και εξω­κοι­νο­βου­λευ­τι­κά. Έχουμε
επα­νά­στα­ση όταν η πει­θαρ­χία, η συμ­βο­λι­κή τάξη, η διδα­σκα­λία στα εκπαιδευτικά
κέντρα, τρο­πο­ποιού­νται και μετα­σχη­μα­τί­ζο­νται. Έχου­με επα­νά­στα­ση όταν τα
σχο­λεία, τα εκπαι­δευ­τι­κά συστή­μα­τα των παι­διών μας, τα βιβλία που δίνου­με στους
μαθη­τές, η μέθο­δος διδα­σκα­λί­ας με την οποία μετα­δί­δου­με τις γνώσεις,
μετα­σχη­μα­τί­ζο­νται, τρο­πο­ποιού­νται ουσια­στι­κά. Εκεί­νη τη στιγ­μή γινόμαστε
μάρ­τυ­ρες μιας επανάστασης.

Τρο­πο­ποί­η­ση της ταξι­κής σύν­θε­σης των κυβερ­νώ­ντων, του ταξι­κού περιε­χο­μέ­νου των
απο­φά­σε­ων των κυβερ­νώ­ντων, του τρό­που λήψης απο­φά­σε­ων, με τις οποίες
καθο­ρί­ζο­νται οι δημό­σιες πολι­τι­κές, μετα­βο­λή του αξια­κού συστή­μα­τος, του
συστή­μα­τος συμ­βο­λι­σμών, του κανο­νι­στι­κού πλαι­σί­ου μιας κοι­νω­νί­ας: Αυτά, τα
παρα­τη­ρού­με να συμ­βαί­νουν στις χώρες μας.

Μετά­βα­ση: Σκλη­ρή, διαρ­κής πάλη
μετα­ξύ του Παλιού και του Νέου

Αυτή η περί­ο­δος μετά­βα­σης είναι μια πάλη μέχρι θανά­του, ένας αλληλοκτόνος
πόλε­μος μετα­ξύ αυτών των εστιών της νέας κοι­νω­νί­ας που θέλουν να επε­κτα­θούν και
των εστιών της παλαιάς κοι­νω­νί­ας που αρνού­νται να απο­συρ­θούν, που προ­σπα­θούν να
ξανα­πά­ρουν τον έλεγ­χο και να εξα­πλω­θούν. Σ’ αυτή την περί­ο­δο μετα­ξύ του
καπι­τα­λι­σμού και της μη καπι­τα­λι­στι­κής κοι­νω­νί­ας, που ο Λένιν ονόμαζε
κομ­μου­νι­σμό, βρί­σκε­ται ο σοσια­λι­σμός. Δηλα­δή, για τον Λένιν ο σοσια­λι­σμός δεν
ήταν ακό­μη ένα νέο παρα­γω­γι­κό μοντέ­λο. Το νέο παρα­γω­γι­κό μοντέ­λο θα ήταν ο
κομ­μου­νι­σμός, ή κοι­νο­τι­σμός ή πεί­τε το όπως αλλιώς θέλε­τε – παγκό­σμιος, σε
πλα­νη­τι­κό επίπεδο.

Όμως, μετα­ξύ αυτού του καπι­τα­λι­σμού, που είναι παγκό­σμιος, και της νέας
κοι­νω­νί­ας, όπως και να την πεί­τε, που θα είναι επί­σης παγκό­σμια, υπάρ­χει μια
περί­ο­δος μετά­βα­σης. Αυτή τη μετα­βα­τι­κή περί­ο­δο ο Λένιν στα τελευ­ταία του γραπτά
την απο­κα­λεί σοσια­λι­σμό. Δεν είναι ένα και­νούρ­γιο παρα­γω­γι­κό μοντέ­λο. Δεν είναι
μια κοι­νω­νία δια­φο­ρε­τι­κή από την καπι­τα­λι­στι­κή. Σοσια­λι­σμός είναι κομ­μά­τια του
καπι­τα­λι­σμού σε σύγκρου­ση με τμή­μα­τα του κομ­μου­νι­σμού σε μια ατε­λεί­ω­τη πάλη,
εξαι­ρε­τι­κά πολύ­πλο­κη, με προ­χω­ρή­μα­τα και οπι­σθο­χω­ρή­σεις, με επεκτατικές
επι­θέ­σεις και αντε­πι­θέ­σεις. Υπό αυτό το πρί­σμα, η έννοια για να ορί­σου­με τη
σημε­ρι­νή επα­να­στα­τι­κή δια­δι­κα­σία ως σοσια­λι­σμό, μου αρέ­σει, μ’ αυτή τη
λενι­νι­στι­κή έννοια, διό­τι ορί­ζει αυτή τη μάχη. Ακό­μα βλέ­που­με αγο­ρές, ιδιωτικές
επι­χει­ρή­σεις και σίγου­ρα θα συνε­χί­σου­με να βλέ­που­με, δεν χρειά­ζε­ται να
σκαν­δα­λι­ζό­μα­στε γι’ αυτό, και θα βλέ­που­με οικο­νο­μία της αγο­ράς και συσσώρευση.
Ναι! Όλα αυτά υπάρ­χουν και θα συνε­χί­σουν να υπάρ­χουν για δεκαετίες.

Αλλά απ’ την άλλη υπάρ­χει πολι­τι­κή επα­να­στα­τι­κή εξου­σία που ρυθμίζει,
καθο­δη­γεί, και υπάρ­χουν εστί­ες, μικρές εμπει­ρί­ες, που τεί­νουν να επεκταθούν,
ενός άλλου οικο­νο­μι­κού καθε­στώ­τος που δεν βασί­ζε­ται πλέ­ον στην οικο­νο­μι­κή αξία,
δεν βασί­ζε­ται στο κέρ­δος, αλλά στη χρή­ση, στην υπη­ρε­σία, στην αξία χρή­σης, για
να χρη­σι­μο­ποι­ή­σου­με τους όρους του Μαρξ. Πού υπάρ­χει άρα­γε αξία χρή­σης, για
παρά­δειγ­μα, σε αντί­θε­ση με την ανταλ­λα­κτι­κή αξία, το κέρ­δος; Όταν το κράτος
επι­δο­τεί τη γεωρ­γία, παρα­δείγ­μα­τος χάρη. Εκεί δεν υπάρ­χει κέρ­δος, δεν υπάρ­χει η
λογι­κή του κέρ­δους, της συσ­σώ­ρευ­σης, αλλά μια λογι­κή αξί­ας χρή­σης, μια λογική
ικα­νο­ποί­η­σης των αναγκών.

Αν στις βασι­κές υπη­ρε­σί­ες, είτε στο νερό, είτε στο ρεύ­μα, είτε στο τηλέ­φω­νο, το
κρά­τος παρεμ­βαί­νει ρυθ­μί­ζο­ντας τις τιμές, επι­δο­τώ­ντας και περιο­ρί­ζο­ντας τα
κέρ­δη, η λογι­κή του κέρ­δους αρχί­ζει να ηττά­ται από τη λογι­κή της χρή­σης. Η αξία
χρή­σης αντι­μέ­τω­πη με την ανταλ­λα­κτι­κή αξία. Δηλα­δή, μ’ αυτή τη μικρή
λεπτο­μέ­ρεια, θέτου­με εκ μέρους του κρά­τους τις βάσεις μιας νέας οικονομικής
οργά­νω­σης της κοι­νω­νί­ας. Αν η Παι­δεία είναι δωρε­άν, αν το κρά­τος την ενισχύει
και απο­σπά από την ιδιω­τι­κή επέν­δυ­ση ή την ιδιω­τι­κή επι­χεί­ρη­ση τον έλεγ­χο της
Παι­δεί­ας και επι­τρέ­πει και εγγυά­ται την Πρω­το­βάθ­μια, Δευ­τε­ρο­βάθ­μια ή Τριτοβάθμια
Εκπαί­δευ­ση, το κρά­τος την πλη­ρώ­νει. Και παλεύ­ει ενά­ντια σ’ αυτούς που λένε πως
η Παι­δεία είναι εμπό­ρευ­μα, στο οποίο έχουν πρό­σβα­ση μόνο όσοι έχουν χρήματα.
Έτσι δημιουρ­γεί­ται αυτός ο νέος χώρος κοι­νω­νι­κό­τη­τας και αξί­ας χρή­σης, πάνω απ’
την ανταλ­λα­κτι­κή αξία, το κέρ­δος, την καπι­τα­λι­στι­κή συσ­σώ­ρευ­ση. Αν το κράτος
στη­ρί­ζει, ενι­σχύ­ει μια επι­χεί­ρη­ση εργα­ζο­μέ­νων που παίρ­νουν τον έλεγ­χο αυτής της
επι­χεί­ρη­σης και αυτοί μ’ ένα δάνειο του κρά­τους προ­χω­ρούν την παρα­γω­γι­κή τους
πρω­το­βου­λία και τα κέρ­δη της επι­χεί­ρη­σης μοι­ρά­ζο­νται μετα­ξύ των ίδιων των
εργα­ζο­μέ­νων, βρι­σκό­μα­στε μπρο­στά σε ένα φωτει­νό σημά­δι, ένα επε­κτα­τι­κό πυρήνα
μιας νέας οικο­νο­μί­ας, μιας νέας κοινωνίας.

Ο σοσια­λι­σμός είναι αυτή η περί­ο­δος μετά­βα­σης, εσω­τε­ρι­κού και διαρ­κούς αγώνα
μετα­ξύ των καπι­τα­λι­στι­κών οικο­νο­μι­κών δομών της αγο­ράς και των νέων αναδυόμενων
δομών: της αξί­ας χρή­σης, της κοι­νό­τη­τας, του κοι­νο­τι­σμού, της κοινωνικότητας,
εκκι­νώ­ντας από το κρά­τος, εκκι­νώ­ντας από την κοι­νω­νία των πολι­τών, άλλοτε
προ­χω­ρώ­ντας κι άλλο­τε οπι­σθο­δρο­μώ­ντας. Πόσο θα διαρ­κέ­σει αυτή η διαδικασία
μετά­βα­σης μετα­ξύ αυτών των δύο παρα­γω­γι­κών μοντέ­λων, μετα­ξύ των δύο μοντέλων
παγκό­σμιου πολι­τι­σμού; Μπο­ρεί να διαρ­κέ­σει αιώ­νες. Δεν υπάρ­χει ορισμένη
ημε­ρο­μη­νία. Δεν το ορί­ζει κάποιο διά­ταγ­μα. Δεν το ορί­ζει η θεω­ρία. Το ορί­ζει η
πρά­ξη, ο αγώ­νας στην πράξη.

Ποιος  ειναι  ο 
Λινε­ρα?

Η
συμ­βο­λή του στη γέν­νη­ση ενός νέου ιθα­γε­νι­κού μαρξισμού
Σχε­δόν αμέ­σως με το
που γύρι­σε στη χώρα του, ο Λινέ­ρα ήρθε σε επα­φή με οργα­νώ­σεις χωρι­κών και
ανθρα­κω­ρύ­χων, και κερ­δή­θη­κε από την ιδέα μιας ιθα­γε­νι­κής εξέ­γερ­σης που θα
κατα­λάμ­βα­νε την εξου­σία. Εκεί­νη την επο­χή πρω­το­γνω­ρί­στη­κε και με τον Έβο
Μορά­λες, ένα νεα­ρό τότε και ιδιαί­τε­ρα μαχη­τι­κό ηγέ­τη των ιθα­γε­νών αγρο­τών. Η
κατα­στο­λή του ιθα­γε­νι­κού κινή­μα­τος από την ολι­γαρ­χία, που αρνού­νταν και τις
παρα­μι­κρές μεταρ­ρυθ­μί­σεις, αλλά και η στα­δια­κή ρήξη του με την παραδοσιακή
Αρι­στε­ρά, που παρέ­με­νε πει­σμα­τι­κά αγκυ­ρω­μέ­νη σε μια δογ­μα­τι­κή και ρεφορμιστική
πολι­τι­κή, τον οδή­γη­σε να συμ­με­τά­σχει στον ένο­πλο αγώ­να. Συνι­δρυ­τής του
Αντάρ­τι­κου Στρα­τού Tupaj Katari (EGTK), που πήρε το όνο­μά του από τον ηγέ­τη των
ιθα­γε­νι­κών εξε­γέρ­σε­ων του 18ου αιώ­να κατά των Ισπα­νών αποι­κιο­κρα­τών, πάλε­ψε για
την οργα­νω­τι­κή συγκρό­τη­ση και τον ιδε­ο­λο­γι­κό εξο­πλι­σμό του αντάρτικου
συν­δυά­ζο­ντας την ιθα­γε­νι­κή παρά­δο­ση με το μαρ­ξι­σμό. Απο­τι­μώ­ντας μετά από χρόνια
αυτή την προ­σπά­θεια, ο Λινέ­ρα τόνι­ζε ότι «το αντάρ­τι­κο του EGTK υπήρ­ξε η
μεγα­λύ­τε­ρη πολι­τι­κο­στρα­τιω­τι­κή δομή δημιουρ­γί­ας ιθα­γε­νών πολι­τι­κών στε­λε­χών των
τελευ­ταί­ων 40 χρό­νων – που ξεπε­ρά­στη­κε μονά­χα από το MAS» (το κίνη­μα του
Μορά­λες, που κέρ­δι­σε τις εκλο­γές το 2005).

Τα πέτρι­να (αλλά και δημιουρ­γι­κά) χρόνια
Το 1992 συνε­λή­φθη και βασα­νί­στη­κε, μαζί με πολ­λά ακό­μη ηγε­τι­κά στε­λέ­χη του
EGTK. «Ήταν νύχτα», θυμά­ται ανα­φε­ρό­με­νος στη σύλ­λη­ψή του, «και έμοια­ζε όλα να
έχουν τελειώ­σει. Με υπο­χρέ­ω­σαν, δεμέ­νο χερο­πό­δα­ρα, να στέ­κο­μαι όρθιος και
άυπνος για πολ­λές μέρες. Με βασά­νι­ζαν. Απει­λού­σαν να με εκτε­λέ­σουν κολλώντας
μου ένα περί­στρο­φο στο κεφά­λι, επει­δή αρνιό­μουν να κατα­δώ­σω τους συντρόφους
μου. Τότε πήρα την από­φα­ση: Είτε θα μας σκο­τώ­σουν αυτή τη στιγ­μή, είτε θα είναι
αυτοί που θα ηττη­θούν. Κι εμείς θα χρη­σι­μο­ποι­ή­σου­με κάθε μόριο της φλό­γας για
τη ζωή ώστε να ανα­συ­γκρο­τή­σου­με και να κάνου­με πραγ­μα­τι­κό­τη­τα το συλ­λο­γι­κό μας
όνει­ρο: την ιθα­γε­νι­κή εξουσία».
Παρέ­μει­νε φυλα­κι­σμέ­νος, χωρίς δίκη, επί πέντε χρό­νια. Εκμε­ταλ­λεύ­θη­κε αυτό το
διά­στη­μα για να μελε­τή­σει ακό­μη βαθύ­τε­ρα τη μαρ­ξι­στι­κή θεω­ρία και
κοι­νω­νιο­λο­γία. Μέσα από το κελί του ανα­δεί­χτη­κε σε σφο­δρό πολέ­μιο του
νεο­φι­λε­λευ­θε­ρι­σμού και των «μονό­δρο­μων» που τότε κυριαρ­χού­σαν, ακό­μη και σε
μεγά­λο τμή­μα της παρα­δο­σια­κής Αρι­στε­ράς – την οποία κατη­γό­ρη­σε ότι εξαγοράστηκε
και συμ­βι­βά­στη­κε. Όντας ακό­μη στη φυλα­κή, πέρα από διά­φο­ρα κεί­με­νά του σε
προ­ο­δευ­τι­κά έντυ­πα, είδε δημο­σιευ­μέ­νο το πρώ­το βιβλίο του (Forma Valor, Forma
Comunidad), που τον καθιέ­ρω­σε ευρύ­τε­ρα σαν δια­νο­ού­με­νο και προ­ε­τοί­μα­σε το δρόμο
για μια πανε­πι­στη­μια­κή καριέρα.

Πανε­πι­στη­μια­κός και ακτιβιστής
Αφέ­θη­κε ελεύ­θε­ρος το 1997 και συνέ­χι­σε, από άλλο χαρά­κω­μα πλέ­ον, τη συμ­βο­λή του
στην προ­σπά­θεια συγκρό­τη­σης ενός λαϊ­κού πολι­τι­κού και κοι­νω­νι­κού μπλοκ με στόχο
μια νέα εξου­σία. Συν­δυά­ζο­ντας τη θέση του καθη­γη­τή κοι­νω­νιο­λο­γί­ας και του
πολι­τι­κού ακτι­βι­στή, συστη­μα­το­ποί­η­σε ακό­μη περισ­σό­τε­ρο την ιδε­ο­λο­γι­κή πάλη του
ενά­ντια στο νεο­φι­λε­λευ­θε­ρι­σμό, αλλά και τη διε­ξα­γω­γή ερευ­νών, μετα­ξύ άλλων για
την κατά­στα­ση της εργα­τι­κής τάξης στη Βολιβία. 
Την ίδια περί­ο­δο ανα­πτύσ­σο­νται και πάλι αιμα­τη­ροί και ηρω­ι­κοί λαϊ­κοί αγώ­νες. Η
είσο­δος στον 21ο αιώ­να βρί­σκει τη Βολι­βία να συγκλο­νί­ζε­ται από τον «Πόλε­μο του
Νερού», με επί­κε­ντρο την ιδιαί­τε­ρη πατρί­δα του Λινέ­ρα, την Κοτσα­μπά­μπα. Η
νικη­φό­ρα αυτή μάχη απο­τε­λεί ταυ­τό­χρο­να και την απαρ­χή μιας κοσμο­γο­νί­ας που θα
ξεθε­με­λιώ­σει την παλιά Βολι­βία της ολι­γαρ­χί­ας και της εξάρ­τη­σης από τις
ιμπε­ρια­λι­στι­κές δυνά­μεις και θα βάλει τις βάσεις της νέας λαϊ­κής εξου­σί­ας για
την οποία πάλε­ψε και ο Λινέ­ρα από τα νεα­ρά του χρόνια. 
Το 2005, λίγο πριν την τερά­στια εκλο­γι­κή ανα­τρο­πή που έφε­ρε για πρώ­τη φορά τον
ιθα­γε­νή Έβο Μορά­λες στη θέση του Προ­έ­δρου της χώρας, ο Λινέ­ρα δημο­σί­ευ­σε το πιο
γνω­στό ίσως βιβλίο του, την Κοι­νω­νιο­λο­γία των Κοι­νω­νι­κών Κινη­μά­των στη Βολιβία.
Σ’ αυτό το έργο ξετυ­λί­γε­ται το απο­τέ­λε­σμα μιας ιδε­ο­λο­γι­κής δου­λειάς δεκαετιών,
που ανα­δει­κνύ­ει τα κοι­νω­νι­κά κινή­μα­τα σαν την πιο προ­ω­θη­τι­κή και δημιουργική
κοι­νω­νι­κή δύνα­μη – δου­λειά που βρή­κε έμπρα­κτη εφαρ­μο­γή στα πλαί­σια της νέας
εξου­σί­ας που οικο­δο­μεί­ται στη Βολι­βία από το 2005, με πλα­τιά λαϊ­κά στρώ­μα­τα να
συμ­με­τέ­χουν πρωταγωνιστικά. 

Η Αντι­προ­ε­δρία: ένα προ­κε­χω­ρη­μέ­νο φυλά­κιο της μετάβασης 
Από τότε μέχρι σήμε­ρα, η Αντι­προ­ε­δρία του Πολυ­ε­θνι­κού Κρά­τους της Βολι­βί­ας έχει
μετα­τρα­πεί σε ένα πολι­τι­κό και ιδε­ο­λο­γι­κό εργα­στή­ρι της λαϊ­κής εξου­σί­ας, της
πορεί­ας μετά­βα­σης προς μια νέα συλ­λο­γι­κή κοι­νω­νι­κή οργά­νω­ση. Πρω­το­στα­τεί σε
έρευ­νες, εκδό­σεις, σεμι­νά­ρια – τα συμπε­ρά­σμα­τα των οποί­ων δεν μένουν στο
επί­πε­δο της θεω­ρί­ας, αλλά μετα­φρά­ζο­νται σε κοι­νω­νι­κά προ­γράμ­μα­τα, νόμους και
εθνι­κές πρω­το­βου­λί­ες για την ακό­μη μεγα­λύ­τε­ρη συμ­με­το­χή του λαού στην άσκηση
της εξου­σί­ας και τη δια­χεί­ρι­ση του εθνι­κού πλού­του. Μόνο και μόνο το ξεφύλλισμα
του περιο­δι­κού που άρχι­σε φέτος να εκδί­δει η
 Αντι­προ­ε­δρία (με τον διό­λου ακα­δη­μαϊ­κό τίτλο Η Ημι­κρα­νία!) αρκεί για να
πάρει κανείς μια ιδέα της δου­λειάς που γίνε­ται – με από­η­χο σε ολό­κλη­ρη τη
Λατι­νι­κή Αμε­ρι­κή, και όχι μόνο. 
Δεν είναι υπερ­βο­λή να θεω­ρή­σει κανείς ότι εκεί, στη μακρι­νή και «φτω­χή»
Λατι­νι­κή Αμε­ρι­κή, με επί­κε­ντρο τη Βολι­βία, γεν­νιέ­ται σήμε­ρα μια σκέ­ψη και μια
πρά­ξη πολύ πλου­σιό­τε­ρη από αυτή που προ­σφέ­ρει σήμε­ρα η «ανε­πτυγ­μέ­νη» και συχνά
αλα­ζο­νι­κή, παρά τη βαθιά και πολύ­πλευ­ρη κρί­ση της, Ευρώ­πη. Έτσι ίσως εξηγείται
και το γεγο­νός ότι η ομι­λία του Αλβά­ρο Γκαρ­σία Λινέ­ρα στο 4ο Συνέ­δριο του
Κόμ­μα­τος Ευρω­παϊ­κής Αρι­στε­ράς αιφ­νι­δί­α­σε (ευχά­ρι­στα, αλλά αιφ­νι­δί­α­σε!) τις
εκα­το­ντά­δες των αντι­προ­σώ­πων και των προ­σκε­κλη­μέ­νων, και συζη­τή­θη­κε περισσότερο
από κάθε άλλη παρέμβαση.

Ο επί­λο­γος δεν έχει γρα­φτεί ακόμη
Ας ολο­κλη­ρώ­σου­με αυτή τη σύντο­μη παρου­σί­α­ση με το πώς εξε­λί­χθη­κε η ιστο­ρία από
τη στιγ­μή που ο Λινέ­ρα συνε­λή­φθη και πήρε την από­φα­ση να μην υπο­κύ­ψει: «Είτε θα
μας σκο­τώ­σουν αυτή τη στιγ­μή, είτε θα είναι αυτοί που θα ηττη­θούν». Χρειάστηκε
να μεσο­λα­βή­σουν πάνω-κάτω δυο δρα­μα­τι­κές και οδυ­νη­ρές αλλά και ηρω­ι­κές δεκαετίες
για να φτά­σου­με στην τωρι­νή κατάσταση: 

«Ένας
ιθα­γε­νής χωρι­κός είναι σήμε­ρα πρό­ε­δρος της Βολι­βί­ας. Το έμβλη­μα των ιθαγενών
είναι πλέ­ον το σύμ­βο­λο της πατρί­δας μας. Ο Tupaj Katari και η Bartolina Sisa
έχουν ανα­γνω­ρι­στεί ως ήρω­ες της χώρας μας. Το Σύνταγ­μα ορί­ζει τη Βολι­βία ως
Κοι­νο­τι­κό Πολυ­ε­θνι­κό Κρά­τος. Τα δύο τρί­τα της Πολυ­ε­θνι­κής Νομοθετικής
Συνέ­λευ­σης απο­τε­λού­νται από ιθα­γε­νείς, χωρι­κούς, εργά­τες και μικρούς
παρα­γω­γούς. Ο φυσι­κός πλού­τος και οι δημό­σιες επι­χει­ρή­σεις επέ­στρε­ψαν στα χέρια
των Βολι­βιά­νων, μαζί με την ανά­πτυ­ξη μιας δεκά­δας κοι­νω­νι­κών προ­γραμ­μά­των που
απο­σκο­πούν στην εξυ­πη­ρέ­τη­ση των πιο φτω­χών στρω­μά­των. Δεν μας σκό­τω­σαν. Και
ηττήθηκαν.»

Σίγου­ρα,
αυτός ο μακρι­νός (αλλά μόνο γεω­γρα­φι­κά) αγώ­νας συνε­χί­ζε­ται και μας εμπνέει!