ΚΑΛΩΣ ΗΛΘΑΤΕ ΜΑΝΤΑΜ ΠΕΛΑΖΙ

Είναι μία εμπε­ρι­στα­τω­μέ­νη επι­γραμ­μα­τι­κή παρου­σί­α­ση της μωβ
Μέδου­σας, που έχει ανα­στα­τώ­σει φέτος τους λουό­με­νους στην χώρα μας αλλά και σε άλλες
παρα­με­σο­γεια­κές περιο­χές… Ο Δημή­τρης ανα­δει­κνύ­ει τεκ­μη­ριω­μέ­να τον καθοριστικό
ρόλο της ανθρώ­πι­νης δρα­στη­ριό­τη­τας ή καλύ­τε­ρα αυτής που προ­ά­γει το σύστη­μα της υπερκερδοφορίας…
Ονό­μα­τα δεν λέμε…Βαρεθήκαμε… 

Στην συνημ­μέ­νη φωτο­γρα­φία βλέ­που­με τις
πρώ­τες Πελα­γί­ες δηλ. τις μώβ μέδου­σες -τσού­χτρες που ξεβρά­στη­καν οδη­γη­μέ­νες από
ανέ­μους και ρεύ­μα­τα στην παρα­λία της Δασιάς εδώ και μερι­κές μέρες.

Η παρου­σία τους στα αβα­θή, κατά μεγάλα
σμή­νη στη Μεσό­γειο στην Ιρλαν­δι­κή Θάλασ­σα και τον κόλ­που του Μεξι­κού δεν είναι
τυχαία.

Η επι­στη­μο­νι­κή ονο­μα­σία Pelagia
noctiluca προ­έρ­χε­ται από τα ελλη­νι­κά, πελα­γία που σημαί­νει «θαλασ­σι­νός», από τη
λέξη πέλα­γο, και στα λατι­νι­κά noctiluca είναι η συν­δυα­στι­κή μορ­φή του nox
«νύχτα» και lux σημαί­νει φως επο­μέ­νως, η Pelagia noctiluca μπο­ρεί να περιγραφεί
ως ένας θαλάσ­σιος οργα­νι­σμός με την ικα­νό­τη­τα να λάμπει στο σκοτάδι
(βιο­φω­ταύ­γεια). Αυτή η ιδιό­τη­τα, όμως, είναι μια από τις αιτί­ες πρόκλησης
της εισβο­λής τους, όπως θα δού­με παρακάτω.

Παί­ζει ρόλο -όπως όλα τα πλάσματα
άλλω­στε- στην ισορ­ρο­πία της θαλάσ­σιας ζωής, τόσο σαν αρπα­κτι­κά όσο και ως πηγή
τρο­φής για άλλα ζώα, ότι εγκα­τα­λεί­πουν το φυσι­κό τους περι­βάλ­λον που βρίσκεται
σε βυθούς των 50- 150 μέτρων και ανε­βαί­νουν προς την επι­φά­νεια. Αυτή η
μετα­κί­νη­ση δεν είναι παρά ένα απο­τέ­λε­σμα της λεη­λα­σί­ας και της κατα­στρο­φής που
επι­φέ­ρει το πιο αρπα­κτι­κό, αχόρ­τα­γο και άπλη­στο όν του πλα­νή­τη γη – ο “άνθρω­πος“.

Ούτε είναι ένα απλό απο­τέ­λε­σμα της
υπερ­θέρ­μαν­σης των ωκε­α­νών όπως αρχι­κά εκτι­μή­θη­κε. Αυτή κάνει την ανά­πτυ­ξή τους
ταχύ­τε­ρη τις ωρι­μά­ζει ταχύ­τε­ρα και ανα­πα­ρά­γο­νται περισσότερο

Οι κύριοι λόγοι όμως είναι πιο
σύνθετοι:

α) Η εξό­ντω­ση
των θηρευ­τών της μέδου­σας όπως ο ξιφί­ας, τα ηλιό­ψα­ρα, οι δερματοχελώνες,
οι καρέ­τα-καρέ­τα, που εκδιώ­κο­νται από τις παρα­λί­ες ανα­πα­ρα­γω­γής τους και,
κυρί­ως, ο τόνος που οι Για­πω­νέ­ζοι με τους Τούρ­κους υπερ­γο­λά­βους τους έχουν
μακε­λέ­ψει στην Μεσόγειο.

Αυτά τα κητώ­δη κατα­πί­νουν τις μέδουσες
και ο οργα­νι­σμός τους απορ­ρο­φά τις τοξι­κές ουσί­ες της… Η δρα­μα­τι­κή μεί­ω­ση του
πλη­θυ­σμού των θηρευ­τών απε­λευ­θε­ρώ­νει όλο και περισ­σό­τε­ρες μέδουσες.

β) Η δεύ­τε­ρη ιδιό­τη­τα της Πελα­γί­ας η βιο­φω­ταύ­γεια, που τις κάνει να λαμπυρίζουν
μέσα στο νερό είναι η κύρια πρό­κλη­ση ενστι­κτώ­δους επι­δρο­μής του θηρευ­τή στο
κοπά­δι τους…

Όμως, η θάλασ­σα είναι γεμά­τη πλαστικές
σακού­λες κι άλλες συσκευα­σί­ες που αντα­να­κλούν το φως μέσα στο νερό. Ετσι οι
θηρευ­τές μπερ­δεύ­ο­νται και κατα­πί­νουν τα ανθρώ­πι­να σκου­πί­δια με απο­τέ­λε­σμα την
ασφυ­ξία και την εξόντωση.

γ) Η υπε­ρα­λί­ευ­ση
εξο­λο­θρεύ­ει τερά­στιους πλη­θυ­σμούς ψαριών, που οδη­γού­νται ακο­λού­θως στα στομάχια
των αλαί­μαρ­γων Homo Sapiens. Τα αλιευό­με­να ψάρια, τρέ­φο­νται κύρια από το
πλαγ­κτόν και άλλους μικρο­ορ­γα­νι­σμούς των βυθών, που απο­τα­μιεύ­ουν άφθονες
ποσό­τη­τες από δια­θέ­σι­μες και ορφα­νές προνύμφες…

Ετσι τρέ­φο­νται οι μέδου­σες… Δυναμώνουν
και πολ­λα­πλα­σιά­ζο­νται. Γίνο­νται, πολύ περισ­σό­τε­ρες, εγκα­τα­λεί­πουν τα βάθη των
150 μέτρων και εξε­ρευ­νούν νέες φωτει­νό­τε­ρες περιο­χές ψηλότερα.

δ) Τέλος τα οικια­κά από­βλη­τα και τα γεωρ­γι­κά
λιπά­σμα­τα που εκβάλ­λο­νται ανε­πε­ξέρ­γα­στα στις θάλασ­σες προ­ά­γουν την
ανά­πτυ­ξη και την υπερ­πα­ρα­γω­γή των θρε­πτι­κών συστα­τι­κών που περ­νά­νε μολυσμένα
στις τσού­χτρες. Χωρίς βασι­κούς αντί­πα­λους αλω­νί­ζουν και σχη­μα­τί­ζουν τεράστια
κοπά­δια, που καλύ­πτουν δεκά­δες τετρα­γω­νι­κά χιλιόμετρα.

Απο­δει­κνύ­ε­ται δηλα­δή ακό­μα μια φορά, πως
οι ανθρώ­πι­νες δρα­στη­ριό­τη­τες και μόνον
αυτές μετα­κι­νούν όλο και περισ­σό­τε­ρους ζωντα­νούς οργα­νι­σμούς από την μια περιοχή
στην άλλη και δια­τα­ράσ­σουν τις ισορ­ρο­πί­ες που αιώ­νες τώρα ομόρ­φαι­ναν τη ζωή μας.

Τα “χρό­νια των Μεδουσών”
κατα­γρά­φε­ται μεγά­λη συνά­θροι­ση του είδους, ιδιαί­τε­ρα κατά την διάρ­κεια του
καλο­και­ριού με ένα κύκλο πύκνω­σης ανά δώδε­κα χρόνια. 

Τις παρα­τη­ρή­σεις αυτές έχουν
κατα­γρά­ψει Γάλ­λοι Ωκε­α­νο­γρά­φοι του θαλάσ­σιου βιο­λο­γι­κού σταθ­μού Villefrance sur
mer με επι­κε­φα­λής τη Jaqueline Goy που έχει αφιε­ρώ­σει 30 χρό­νια έρευ­νας στα
είδη της Μέδου­σας και υπο­γραμ­μί­ζει ότι τα τελευ­ταία χρό­νια τα σωμα­τι­κά τους μεγέθη
έχουν γιγαντωθεί..

https://www.futura-sciences.com/…/zoologie-jacqueline…/

Ενα από τα θαυ­μά­σια που έχουν
κατα­γρά­ψει οι Γάλ­λοι είναι ένα είδος χτα­πο­διού που «δανεί­ζε­ται» την ικανότητα
τσι­μπή­μα­τος μιάς Pelagia noctiluca. Αρπά­ζει και τοπο­θε­τεί και τη μέδου­σα με
τέτοιο τρό­πο ώστε να παρέ­χει άμυ­να σαν επι­θε­τι­κή ασπίδα

Ένα είδος γίνε­ται «εισβο­λι­κό» (μιλά­με
για χωρο­κα­τα­κτη­τι­κό είδος), όταν εγκα­θί­στα­ται σε ένα περι­βάλ­λον όπου δεν υπήρχε
και πολ­λα­πλα­σιά­ζε­ται εκεί.

Τέτοιο παρά­δειγ­μα είναι και οι φωτεινές
πελα­γί­ες μέδου­σες που η παρου­σία τους έχει ανη­συ­χή­σει παρα­θε­ρι­στές λουό­με­νους… Οχι
μόνο αν έχουν εξο­κεί­λει στην ακτή νεκρές… Ο ‘κώδω­νας’ ο καλυ­πτό­με­νος από
κνι­δο­κύτ­τα­ρα που τσι­μπούν εκχέ­ο­ντας δηλη­τή­ριο, παρα­μέ­νει ενερ­γός για ώρες.

Ακό­μα κι αν ο όρος ‘τσί­μπη­μα’
χρη­σι­μο­ποιεί­ται ευρέ­ως, η έννοια του εγκαύ­μα­τος θα ήταν πιο κατάλληλη.

Πράγ­μα­τι, οι μέδου­σες δεν τσιμπούν,
δεν επιτίθενται.

Είναι η επα­φή κυρί­ως με τα νήμα­τα τους
που μπο­ρεί να είναι επι­βλα­βής. Είναι αυτά τα όργα­νά της που δια­θέ­τουν την ισχυρότερη
δυνα­μι­κή τσιμπήματος. 

Μια δύνα­μη που το ζώο δια­τη­ρεί, είτε
κολυ­μπά­ει είτε έχει κολ­λή­σει σε μια παρα­λία, όπως προαναφέραμε.

Πάντως η παλαιά πεποί­θη­ση ότι η
αμμω­νία των ούρων η το ξύδι ενερ­γούν ευερ­γε­τι­κά στα συμ­πτώ­μα­τα του εγκαύματος
απα­λύ­νουν τον πόνο κι απο­λυ­μά­νουν την πλη­γή όπως για το τσί­μπη­μα της σφή­κας δεν
είναι από­λυ­τα σωστή, όπως ανα­φέ­ρει η επι­στη­μο­νι­κή σελίδα:

https://www.futura-sciences.com/…/vie-faut-il-uriner…/.

Η εξου­δε­τέ­ρω­ση του δηλη­τή­ριου επιτυγχάνεται
με αυξη­μέ­νη θερ­μο­κρα­σία! Θα έχε­τε θετι­κό απο­τέ­λε­σμα αν το θαλασ­σι­νό νερό είναι
αρκε­τά ζεστό. Ποτέ με γλυ­κό νερό για­τί αυτό ανα­ζω­ο­γο­νεί τα εναπομείναντα
κύτ­τα­ρα που τσι­μπούν και απε­λευ­θε­ρώ­νουν ξανά το δηλη­τη­ριώ­δες περιε­χό­με­νό τους
και ο κίν­δυ­νος υπερ­μό­λυν­σης είναι άμεσος.

Γι΄αυτό ξεπλύ­νε­τε την πλη­γή με ζεστό
θαλασ­σι­νό νερό και μετά τρί­βε­τε με καθα­ρή άμμο για να αφαι­ρέ­σε­τε τα
ενα­πο­μεί­να­ντα κνι­δο­κύτ­τα­ρα πριν συμ­βου­λευ­τεί­τε τον για­τρό η τον φαρμακοποιό
σας.

Βέβαια, αυτά τα εγκαύ­μα­τα δεν έχουν
σχέ­ση με τα δαγκώ­μα­τα της αυστρα­λια­νής μέδου­σας (Chironex fleckeri), της οποίας
τα εξή­ντα πλο­κά­μια μπο­ρούν να φτά­σουν τα τρία μέτρα σε μήκος, προ­κα­λούν νέκρωση
του δέρ­μα­τος και, σε επαρ­κείς δόσεις, καρ­δια­κή ανα­κο­πή μέσα σε λίγα λεπτά! Ή
αυτά της μέδου­σας Nomura της Σινι­κής Θάλασ­σας που φτά­νει τα δύο μέτρα σε
διά­με­τρο και οι ορδές της εισβάλ­λουν στη Θάλασ­σα της Ιαπω­νί­ας εδώ και δέκα
χρόνια.

Πιθα­νόν με την ταχύ­τα­τη ανα­τρο­πή των
φυσι­κών ισορ­ρο­πιών του πλα­νή­τη κάποια μέρα να μας επι­σκε­φθούν κι αυτές για τις
οποί­ες οι έρευ­νες για το αντί­δο­το στο δηλη­τή­ριό τους σε Αυστρα­λία, Κίνα και
Ιαπω­νία δεν έχουν κατα­λή­ξει ακό­μα. Έχουν φθά­σει πει­ρα­μα­τι­κά να στα­μα­τή­σουν την
κατα­στρο­φή των ιστών τον αφό­ρη­το πόνο και την εμφά­νι­ση των ουλών αλλά δεν
γνω­ρί­ζουν αν απο­τρέ­πει την καρ­δια­κή προ­σβο­λή. Σίγου­ρα πάντως το αντί­δο­το σε
μορ­φή σπρέϋ η κρέ­μας θα πρέ­πει να εφαρ­μό­ζε­ται στην πλη­γή μέσα σ’ ένα τέταρτο
της ώρας.

Αυτά…